Bij de aankoop van een tweedehands foto-objectief (lens) wil je zowel technische als optische valkuilen vermijden, omdat sommige problemen pas na aankoop merkbaar worden.
Hier is een uitgebreide checklist om niets over het hoofd te zien:
1. Algemene staat en leeftijd
- Bouwkwaliteit: Controleer of de behuizing geen barsten, deuken of losse onderdelen heeft.
- Serienummer: Noteer dit om de productiedatum op te zoeken. Oudere lenzen kunnen slijtage hebben aan bewegende delen.
- Weerbestendigheid: Bij lenzen met weather sealing controleren of de rubber ringen nog intact en soepel zijn.
2. Optische conditie
- Glas: Houd de lens tegen een sterke lichtbron en kijk naar:
- Krassen (klein oppervlakkig is meestal geen ramp, maar diepe krassen wel)
- Coating-slijtage (zichtbaar als regenboog- of doffe plekken)
- Fungus (schimmel): Witte/bruine spinnenwebachtige patronen tussen de elementen – kostbaar om te verwijderen.
- Haze: Waasvorming door interne verdamping/olie.
- Achterelement: Extra belangrijk om schoon en krasvrij te houden, omdat defecten daar direct de beeldkwaliteit beïnvloeden.
3. Mechanische werking
- Focusring: Moet soepel draaien zonder schokken of speling.
- Zoomring (bij zoomlenzen): Geen stroefheid, “creep” (doorzakken bij omlaag houden) kan hinderlijk zijn.
- Diafragmabladen:Open en sluit zonder vertragingGeen olie/vet op de bladenImage Stabilization (IS/VR/OSS): Test door te luisteren of de stabilisatie inschakelt en te controleren of er merkbaar effect is.
4. Elektronica & compatibiliteit
- Autofocus: Test op nauwkeurigheid en snelheid in verschillende lichtsituaties.
- Communicatie met camera: Controleer of brandpuntsafstand, diafragma en EXIF correct worden doorgegeven.
- Firmware: Bij sommige lenzen (Sigma/Tamron) kan firmware verouderd zijn, wat problemen geeft op nieuwe camerabodies.
5. Accessoires & gebruikssporen
- Zonnekap, lensdoppen, opbergzak: origineel aanwezig?
- Filterdraad: Controleer of deze niet krom of beschadigd is.
- Monstertest: Maak een reeks testfoto’s op verschillende diafragma’s en brandpuntsafstanden en bekijk ze 100% op een monitor.
6. Prijs & referentie
- Check de gangbare marktprijs op tweedehands websites (Marktplaats, MPB, Kamera Express tweedehands).
- Te goedkoop = vaak een verborgen probleem. Vraag naar aankoopbon of onderhoudsgeschiedenis.
Pro tip: Neem je eigen camera mee en test de lens zelf, ook buiten in daglicht. Problemen als decentering (onscherpte aan één kant) of back/front focus merk je zo sneller. Een praktische 5-minuten testprocedure die je ter plekke kunt uitvoeren bij een verkoper, zodat je direct ziet of een lens de moeite waard is. Dat is een soort “snelle keuring” zonder dure meetapparatuur.
📷 5-minuten test bij aankoop
Neem je eigen camera mee en zorg dat je accu vol is.
Stap 1 – Visuele inspectie (1 min)Voor- en achterglas: kijk tegen een sterke lichtbron en check op krassen, stof, fungus, haze. Behuizing: controleer op deuken, losse delen of reparatiesporen. Filterdraad: schroef een filter (indien mogelijk) in en uit om te zien of hij niet krom is.
Stap 2 – Mechanische controle (1 min) Focusring: draai van minimum tot oneindig – moet soepel zijn, geen krassen of schokken. Zoomring (bij zoomlenzen): soepel, geen “vastplakken” of overdreven speling. Diafragma: in manual mode door diafragma’s bladeren en kijken of de bladen snel en droog bewegen.
Stap 3 – Elektronica (1 min)Autofocus: test op dichtbij én veraf, kijk of hij meteen goed scherpstelt.IS/VR/OSS: indien aanwezig, inschakelen en merken of beeld stabieler wordt in de zoeker. EXIF: maak een testfoto en kijk of brandpuntsafstand en diafragma correct worden geregistreerd.
Stap 4 – Beeldtest (1,5 min)
- 1. Test op decentering Fotografeer een bakstenen muur of vlak raster op een statief of vanuit vaste positie. Vergelijk de scherpte in de vier hoeken op 100% in je camera of via een tablet/laptop.
- 2. Test op back/front focus (bij DSLR)Scherpstel op een object met veel contrast en kijk of het scherpstelpunt in de foto ook echt scherp is.
- 3. Contrast & flareFotografeer iets met fel tegenlicht om te zien of er vreemde waas of regenboogflare optreedt.
Stap 5 – Luister en voel (0,5 min)Ongewone tikken, krassende geluiden of ratelen bij het focussen of zoomen = risico.
Bij stabilisatie mag je een lichte “zoem” of microtrilling voelen, maar geen harde klappen.
Extra tip: Als de verkoper dit allemaal prima vindt en je rustig laat testen, is dat meestal een goed teken. Als iemand haast heeft of je niet mag testen… beter laten gaan.
